پژوهش های مهدوی

پژوهش های مهدوی

بررسی راهکارهای مقابله با آسیب‌های رفتاری فرهنگ انتظار در اندیشۀ قرآنی امام خامنه‌ای دام ظلّه

نوع مقاله : علمی ترویجی

نویسندگان
1 دانش پژوه سطح 4 رشته کلام اسلامی، جامعه الزهرا(س)، قم، ایران.
2 هیئت ‌علمی و استادیار جامعة المصطفی(ص)؛ مدیر گروه تفسیر و علوم قرآنی جامعة الزهرا(س)،قم، ایران.
چکیده
در فرهنگ متعالی اسلام به‌ویژه در مذهب تشیّع، مسئله«انتظار» از جایگاه ویژه‌ای برخوردار است؛ این گزاره اعتقادی در طول تاریخ در ابعاد مختلف؛ به‌ویژه در بُعد رفتاری، با آسیب‌های متنوعی مواجه گشته است. رهنمودهای امامین انقلاب، ضریب آسیب‌پذیری امت اسلامی را در حوزه«انتظار» کاهش‌داده است؛ این مقاله به روش توصیفی _ تحلیلی و با استفاده از داده‌های کتابخانه‌ای تدوین یافته، و در پی پاسخ به این پرسش اصلی است: چه راهکارهایی برای مقابله با آسیب‌های رفتاری فرهنگ انتظار در اندیشۀ امام خامنه‌ای وجود دارد؟ مهم‌ترین نتایج برآمده از انجام تحقیق پیش رو بدین قرار است: اموری همچون: ارائه تبیینی درست نسبت به مفهوم و مصداق«انتظار مهدوی» جهت در امان ماندن از آسیب‌های مُهلک بروز یافته در این حوزه، ضرورت شناخت مدعیان دروغین جهت مصون ماندن از آسیب افتادن در دام این تبهکاران، اطلاع‌رسانی کارآمد پیرامون عدالت مهدوی در مقابله با آسیب برآمده از رفتار سودجویان خاص، فرهنگ‌سازی درست پیرامون مشروعیت انقلاب اسلامی و مقابله با آسیب برآمده از شعار انحرافی «جدایی دین از سیاست»، دعوت به صبوری برای مقابله با آسیب‌های برآمده از شتاب‌زدگی، بخشی از بنیادی‌ترین رهنمودهای رهبر انقلاب در مواجهه با آسیب‌های رفتاری فرهنگ انتظار به شمار می‌آیند.
کلیدواژه‌ها

منابع

قرآن کریم
-       ابن حنبل، احمد. (۱۴۲۱‌ق). مسند الامام احمد بن حنبل. بیروت: مؤسسة الرساله.
-       ابن حیون، نعمان بن محمد مغربى. (1409‌ق). شرح الأخبار فی فضائل الأئمة الأطهار؟عهم؟. قم: دفتر انتشارات اسلامی.
-       ابن طاووس، سیدعلی. (1415‌ق). الإقبالُ بالأعمالِ الحَسَنَةِ فیما یعمَلُ مَرَّةً فی السَّنَةِ. تهران: دارالکتب الاسلامیه.
-       ابو داوود، سلیمان. (۱۴۱۹‌ق). مسند ابی داود الطیالسی. قم: انتشارات هجر.
-       اربلى، على بن عیسى. (1381). کشف الغمة فی معرفة الأئمة. تهران: بی‌نا.
-       افخمی، احمد. (1387). «جوان و آسیب‌ها». معارف اسلامی، 24(1)، 42.
-       بحرانى، سید هاشم بن سلیمان. (1411‌ق). حلیة الأبرار فی أحوال محمّد و آله الأطهار؟عهم؟. تهران: بی‌نا.
-       پاینده، ابوالقاسم. (1382). نهج الفصاحة. تهران: دنیای دانش.
-       پروری، سعدی. (1392). «آسیب‌شناسی مباحث مهدویت با رویکردی بر انتظار و علائم ظهور».  [پایان‌نامۀ کارشناسی ارشد، دانشگاه ایلام]. پایگاه اطلاعات علمی ایران (گنج).http://ganj.irandoc.ac.ir/articles/607671
-       تفتازانی، سعدالدین. (1409‌ق). شرح مقاصد. قم: انتشارات شریف رضی.
-       جعفری، محمدصابر. (1386). اندیشۀ مهدویت و آسیب‌ها. قم: بنیاد فرهنگی حضرت مهدی موعود؟عج؟
-       جوادی آملی، عبدالله. (1387). ادب فنای مقربان. قم: انتشارات اسراء.
-       جوهری، اسماعیل بن حماد. (۱۴۰۷‌ق). الصحاح. بیروت: انتشارات دارالعلم.
-       حر عاملی، محمد بن حسن. (1425‌ق). اثبات الهداة بالنصوص والمعجزات. بیروت: موسسه الاعلمی للمطبوعات.
-       عبداللهی‌پور، حسین.(1389). «آسیب‌شناسی سیاسی _ اجتماعی فرهنگ انتظار. [پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه باقرالعلوم؟ع؟].
-       خامنه ای، سیدعلی. (11/ 12/ 1369). بیانات در دیدار اقشار مختلف مردم در سالروز میلاد حضرت ولی‌عصر (عجل الله تعالی فرجه‌‌ الشریف)، https://khl.ink/f/2430.
-       خامنه ای، سیدعلی. (30/7/1381). بیانات در دیدار اقشار مختلف مردم به مناسبت عید نیمه‌شعبان، https://khl.ink/f/3149.
-       خامنه ای، سیدعلی. (۲۷/۵/۱۳۸۷). بیانات در دیدار اقشار مختلف مردم‌ در روز نیمه‌ی شعبان، https://khl.ink/f/3644 .
-       خامنه‌ای، سید علی. (/04/18/1390). دیدار جمعی از اساتید و کارشناسان، مؤلفان و فارغ‌التحصیلان تخصصی مهدویت، https://khl.ink/f/12888.
-       خامنه ای، سیدعلی. (21/ 1/ 1399). سخنرانی تلویزیونی به مناسبت ولادت حضرت امام زمان(عج)، https://khl.ink/f/45317.
-       خامنه ای، سیدعلی. (29/ 1/ 1402). بیانات در دیدار رمضانی دانشجویان، https://khl.ink/f/52554.
-       خزاز رازی، علی بن محمد. (1401‌ق). کفایة الأثر. تهران: انتشارات سبحان.
-       خطیبی کوشکک، محمد و نگارش، حمید. (1386). فرهنگ شیعه. قم: انتشارات زمزم هدایت.
-       خمینی، سید روح الله. (1388). صحیفه امام.تهران: موسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی؟ره؟.
-       خمینی، سید روح الله. (1400). دانشنامه امام خمینی؟ره؟. تهران: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی؟ره؟.
-       خمینی، سید روح الله. (1421‌ق). کتاب البیع. تهران: موسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی؟ره؟.
-       دهخدا، علی‌اکبر. (1390). لغت‌نامه دهخدا.تهران: دانشگاه تهران. مؤسسه انتشارات و چاپ.
-       سلامی هرمزی، بنت‌الهدی.(1397) «آسیب‌شناسی فرهنگ مهدویت از منظر قرآن و روایات».      [پایان نامه سطح 3، مؤسسه آموزش عالی حوزوی فاطمه معصومه؟س؟ هرمزگان] .
-       صدوق، محمدبن علی. (1385). من لا یحضره الفقیه. تهران: دارالکتب الاسلامیه.
-       طباطبایی، سیدمحمد حسین. (1374). ترجمه تفسیر المیزان. ( سید محمدباقر موسوی همدانی، مترجم). قم: دفتر انتشارات اسلامی.
-       طبرانی، سلیمان بن احمد. (1405). مسند الشامیین.بیروت: مؤسسة الرساله.
-       عروسی حویزی، عبد علی بن جمعه. (1415‌ق). تفسیر نورالثقلین. قم: انتشارات اسماعیلیان.
-       عمید، حسن. (1375). فرهنگ عمید. تهران: انتشارات امیرکبیر.
-       عیاشى، محمد بن مسعود. (1380). تفسیر العیاشی. ‏ تهران: انتشارات العلمیة.
-       فیض کاشانى، محمد محسن بن شاه مرتضى. (1406‌ق). الوافی. بی‌نا.
-       منصوری، محمدهادی و قریب دوست،آمنه . (1398). استعجال درباره‌ ظهور امام زمان؟عج؟ در سنجه‌ آیات و روایات. انتظار موعود، 19(64)، 75-101.
-       قندوزی، سلیمان بن ابراهیم. (1413‌ق). ینابیع المودة لذو القربى. انتشارات دارالاسوه.
-       کلینی ، محمدبن یعقوب. (1407‌ق). کافی. قم: موسسه علمی فرهنگی دارالحدیث.
-       کوفى، فرات بن ابراهیم. (1410‌ق). تفسیر فرات الکوفی. تهران: بی نا.
-       معاونت پژوهش و آموزش مؤسسه‌ی پژوهشی فرهنگی انقلاب اسلامی. (1401).  «نگاهی به نظریه انتظار در اندیشۀ حضرت آیت‌الله العظمی سیدعلی خامنه‌ای». تهران : انتشارات انقلاب اسلامی.
-       ملایی، حسن. (1396). «ما منتظریم(خورشید مهدویت در منظومه فکری حضرت آیت‌الله خامنه‌ای رهبر معظم انقلاب)». قم: بنیاد فرهنگی مهدی موعود،
-       نعمانی، محمدبن ابراهیم. (1359). الغیبه. تهران: انتشارات دارالکتب الاسلامیه.
-       نوروزی، رضاعلی و همکاران. (1390). موانع و آفات انتظار. مشرق موعود. 5(17). 29-52.